نقد فیلم «چهره‌های مرگ» (Faces of Death): بازسازی هوشمندانه یکی از بدنام‌ترین فیلم‌های ترسناک تاریخ برای عصر شبکه‌های اجتماعی

به گزارش آژانس خبری سینمادرام، دانیل گلدبرگ یک نوار ویدئویی نفرین‌شده را برای زمانی به‌روزرسانی کرده است که همه ما با فیلم‌های «اسناف» (قتل واقعی) در جیب‌هایمان راه می‌رویم.

بسیار مایه تأسف است که فرنچایز «جیغ» (Scream) تمام رمق خود را در همه جا به جز گیشه از دست داده است؛ چرا که فیلم فرا-سینمایی (Meta) «چهره‌های مرگ» به کارگردانی دانیل گلدبرگ آنقدر بُرنده هست که بتواند به تنهایی این بتِ خودتکرارگر را از پا درآورد. این فیلم که بسیار زشت‌تر و هدفمندتر از ماشین پول‌سازی پارامونت است، بازتابی است بر مصرف رسانه‌ای؛ بر «قوانین» بازی و رابطه گسسته ما با صحنه‌های فراگیر خشونت. گلدبرگ یکی از بدنام‌ترین فیلم‌های ترسناک تاریخ را نبش قبر کرده تا از ابتذالی که فیلم‌های قتل واقعی در عصر شبکه‌های اجتماعی پیدا کرده‌اند، بر خود بلرزد. این یک اسلشر پست‌مدرن، هوشمندانه، سرگرم‌کننده و عمیقاً نگران‌کننده است که می‌داند نمی‌تواند چیزی ترسناکتر از آنچه مردم هر روز در گوشی‌هایشان ورق می‌زنند تولید کند.

به تفاوت شرایط در سال ۱۹۷۸، زمان عرضه نسخه اصلی «چهره‌های مرگ» ساخته جان آلن شوارتز فکر کنید. آن فیلم که در اثر جدید گلدبرگ به عنوان «اولین ویدئوی وایرال» تقدیس شده، یک مستندنما (Mockumentary) ارزان اما بسیار سودآور بود که در آن پاتولوژیستی به نام فرانسیس بی. گروس، مجموعه‌ای از اعدام‌های ساختگی را روایت می‌کرد. آن زمان شایعه شد که همه چیز واقعی است و فیلم به یک «شیء نفرین‌شده» تبدیل شد. امروز، هر نوجوانی در آمریکا با دریچه‌ای در جیب خود به مدرسه می‌رود که به او اجازه می‌دهد—یا او را تشویق می‌کند—تا شاهد تمام جنایات جهان در لحظه باشد، تا چند غول دنیای فناوری از این توجهِ بیمارگونه سود ببرند.

«چهره‌های مرگِ» گلدبرگ زمانی که بخواهد به اندازه کافی تنش‌زا است، اما این بازآفرینی بیشتر از تکان‌های ناگهانی، با هیجانِ ناخوشایندِ ترسیم ترس بر اقتصادی تغذیه می‌شود که در آن «توجه» ارزشمندتر از خود «زندگی» شده است. شخصیت «مارگو» با بازی باربی فریرا (ستاره سریال Euphoria)، که هنوز از تروما و شوک مرگ خواهرش در یک ویدئوی وایرال رنج می‌برد، شغل جدیدی به عنوان ناظر محتوا (Content Moderator) در یک اپلیکیشن ویدئویی شبیه به تیک‌تاک به نام «کینو» (Kino) پیدا کرده است. کار او این است که به جریانی بی‌پایان از پست‌های گزارش‌شده نگاه کند. در حالی که قوانین شرکت او را وادار می‌کند هرگونه محتوای جنسی را حذف کند، در مورد خشونت ماجرا برعکس است؛ مارگو تنها زمانی اجازه حذف خونین‌ترین کلیپ‌ها را دارد که بتواند بدون ابهام ثابت کند آن‌ها «واقعی» هستند.

در مقابل او، «آرتور» (با بازی دیکر مونتگمری، بازیگر سریال Stranger Things) قرار دارد؛ کارمند یک فروشگاه موبایل که از داده‌های شرکت برای تعقیب و ربودن اینفلوئنسرها استفاده می‌کند و سپس آن‌ها را در ویدئوهایی که بازسازی قتل‌های فیلم اصلی «چهره‌های مرگ» است، به قتل می‌رساند. قاتل از جلوه‌های ساختگی آن فیلم قدیمی به عنوان پوششی برای واقعیتِ جنایات خود استفاده می‌کند.

ترس مفهومی این فیلم در ماهیت شوم سیستمی ریشه دارد که در آن ارزش اخلاقی تماشای جمعی به شرکت‌هایی واگذار شده که سودشان در گروِ انکار هرگونه ارزش اخلاقی برای این تماشاگری است. شعار «آنچه را مردم می‌خواهند به آن‌ها بدهید» میان مدیران اپلیکیشن و قاتلان سریالی مشترک است.

اگرچه برخی جنبه‌های فیلم از نظر منطقی کمی لنگ می‌زند و حضور افتخاری (Cameo) «چارلی ایکس‌سی‌ایکس» (Charli XCX) پیوند چندانی با بدنه اصلی داستان برقرار نمی‌کند، اما «چهره‌های مرگ» اثری است که ضرورت نقد زیست‌بوم ویدئویی ما را در عصر سلطه هوش مصنوعی به خوبی درک کرده است. همان‌طور که یکی از شخصیت‌ها در فیلم می‌گوید: «بازسازی‌ها به شما اجازه می‌دهند از مجازات قتل فرار کنید.» این فیلم نشان می‌دهد که فرار از مجازات قتل بخش آسان ماجراست؛ بخش سخت این است که کاری کنید کسی به کشته شدن آدم‌ها اهمیت بدهد.

نمره: -الف (B+)

کمپانی ایندیپندنت فیلم، «چهره‌های مرگ» را در روز جمعه، ۱۰ آوریل ۲۰۲۶ در سینماها اکران می‌کند.